Busko - Zdrój w I półroczu 1945 roku

 

Busko - Zdrój w I półroczu 1945 roku

 

         Pod koniec września 1939 r. Busko – Zdrój znalazło się pod okupacją Niemiecką. Na przeszło ponad 5 lat Busko weszło w skład utworzonego przez Niemców Generalnego Gubernatorstwa. Busko administracyjnie wchodziło w obszar Dystryktu Radomskiego wspomnianego  Generalnego Gubernatorstwa. W Busku 10 lutego 1940 r. Niemcy utworzyli tzw. Kireshauptmannschaft Busko (Starostwo Powiatowe Niemieckie w Busku), który swym obszarem obejmował poszerzony teren przedwojennego Starostwa Stopnickiego. Niemcy w wyniku przeprowadzonej od 12 stycznia 1945 r. przez Armię Czerwoną operacji wiślańsko – odrzańskiej tzw. ofensywy styczniowej, opuszczają Busko.

Zakład Kąpielowy w czasie okupacji niemieckiej.

         Po ponad 5 latach okupacji Niemieckiej, w Busku starano się o powrót do normalności. W związku z czym praktycznie od razu zabrano się do pracy aby jak najszybciej przywrócić Polską administrację w regionie oraz jak najprędzej uruchomić uzdrowisko. Już 7 lutego 1945 r. Gazeta Kielecka w artykule pt. Busko Zdrój po wyzwoleniu donosiła: „Z radością dowiadujemy się, ze perła uzdrowisk polskich, Busko − Zdrój nie jest tak zniszczone, jak to donosili przygodni informatorzy”. Przy opisie Państwowego Zakładu Zdrojowego możemy się dowiedzieć, że: „Główny budynek i budynek kąpieli mułowych otrzymał pojedyncze trafienia. Zburzony jest tylko magazyn. Braki w elektrowni są drobne i w najbliższych dniach będą usunięte. Elektrownia ruszy już za kilka dnia. Równocześnie uruchomi się młyn”. W następnej części artykułu dowiadujemy się, że na funkcję dyrektora Państwowego Zakładu Zdrojowego Powiatowa Rada Narodowa Mianowała byłego intendenta Zakładu Michała Mikę. Z treści artykułu dowiadujemy się, że: „Jest to stary bojowiec, żołnierz frontowy w czasie okupacji był dwukrotnie więziony przez Gestapo, a potem jako partyzant często korzystał ze schronienia w grotach skorocickich”. Następnie czytamy o tym jak przedstawiała się po okupacji sytuacja Sanatorium Ubezpieczalni Społecznej „Górka”, i tak: „Sympatyczne i niezapomniane dla wszystkich kuracjuszy sanatorium U.S., słynna „Górka”, poza wybiciem szyb nic nie ucierpiała. Wewnętrzne urządzenie ocalało w zupełności. Niemcy nie zdążyli wywieźć ani jednego aparatu z zakładu przyrodoleczniczego. Obecnie sanatorium jest przepełnione rannymi i chorymi cywilami. Dyrektorem „Górki” jest dr Starynkiewicz. Personel lekarski jest na miejscu w komplecie”. Z końca artykułu dowiadujemy się, że dyrekcja Zakładu Zdrojowego intensywnie pracuje nad doprowadzeniem wszystkiego do porządku tak aby otwarcie sezonu kąpielowego nastąpiło 1 maja 1945 r. W nr 4 Gazety Kieleckiej z 7 lutego 1945 r. pojawiło się również ogłoszenie Dyrekcji Zakładu Zdrojowego w Busku – Zdroju, w którym zawiadamiano iż poszukuje się zabranych przez Niemców części elektrowni działającej przy buskim uzdrowisku.

Ogłoszenie z Gazety Kieleckiej

Gazeta Kielecka powróciła jeszcze w lutym 1945 r. do tematu Buska w krótkim artykule pt. Zakład Zdrojowy „Busko”. Potwierdzono w nim, że Zakład Zdrojowy w Busku będzie niebawem uruchomiony dla szerokich sfer publiczności. Informowano, że kolonia dziecięca „Górka” oraz hotel zdrojowy Bristol zostały uruchomione i są już czynne. Aprowizacją przyjezdnych kuracjuszy miały zająć się Spółdzielnia „Społem” oraz Spółdzielnia robotnicza „Wolność”. Na koniec artykułu dodawano, że: „Busko przygotowuje się intensywnie do otwarcia sezonu”, zawiadamiano, że przywrócona została też komunikacja autobusowa.
         W kwietniu 1945 r. Gazeta Kielecka w artykule pt. „Chlubna działalność „Górki” informowała o sytuacji jaka miała miejsce na „Górce”. Na wstępnie wspomniano bolesne wydarzenie z okresu okupacji niemieckiej, kiedy to Niemcy wypędzili z Kolonii Leczniczej personel lekarski oraz leczącą się tam młodzież, zamieniając i dostosowując tą placówkę do swoich potrzeb. Dalej możemy przeczytać, iż: „Obecnie Górka powraca do pracy mimo ciężkich warunków, braku pieniędzy i środków opatrunkowych”. Z treści artykułu wynikało, że na „Górce” utworzono dwa oddziały chirurgicznie na 100 łóżek. Były one przeznaczone głównie dla rannych, ofiar pól minowych. Z powodu panującej epidemii tyfusu i szkarlatyny powstał również oddział zakaźny dla 50 pacjentów. Na „Górce” szczególną opieką planowano objąć dzieci. Dlatego w pawilonach sezonowych postanowiono od połowy maja 1945 r. umieścić 360 dzieci zagrożonych gruźlicą. Informowano również, że udało się uzyskać pomoc od Ministerstwa Opieki Społecznej w wysokości 100.000 zł i od Ministerstwa Oświaty w wysokości 130.000 zł.  

Apel niemieckich żołnierzy przed Zakładem Kąpielowym

W wyniku ciężkiej pracy całego personelu Państwowego Zakładu Zdrojowego, nowy, już powojenny sezon kuracyjny udało się otworzyć z dniem 1 maja 1945 r. Od tego momentu buskie uzdrowisko aż do tej pory ciągle i nie przerwanie świadczy usługi kuracyjne dla pacjentów z całej Polski oraz ze wszystkich stron Świata.   

 

 

Źródło:

Gazeta Kielecka, nr 4, 15, 43 z 1945 roku.