Feliks Rzewuski biogram

Dzierżawca dóbr poklasztornych po buskich Norbertankach. W dobrach tych urządził miejsca noclegowe dla gości przybywających do wód mineralnych. W dobrach poklasztornych odbywały się też kąpiele mineralne oraz zabawy taneczne, przez które na Feliksa Rzewuskiego posypały się skargi. W 1830 roku Feliks Rzewuski został wybrany jako radca do Rady Wojewódzkiej (obywatelskiej) województwa krakowskiego[1]. Wyboru dokonywała szlachta danego powiatu, w tym wypadku Rzewuski wybrany został ze swojego macierzystego powiatu Stopnickiego. Feliks Rzewuski był wójtem gminy Nadole. Prowadzono były przeciwko niemu postępowania karne, o którym mówi nam pismo Sądu Policji Poprawczej wydziału Jędrzejowskiego do Komisji Województwa Krakowskiego[2]. Z pisma tego dowiadujemy się że Feliks Rzewuski pobił niejakiego Pawła Becka. Wójt gminy Nadole był również obwiniany o nadużycia urzędowe. Paweł Becka był mieszkańcem wsi Nadole, a skargę przeciwko Feliksowi Rzewuskiemu wniósł 15 lipca 1834 roku. Winną Pawła Becka był wypas bydła koło grochu Rzewuskiego. Gdy ten spostrzegł proceder Becka, pracownicy Rzewuskiego pochwycili go i zaprowadzili do wójta, by ten wymierzył mu sprawiedliwość. Cały incydent zakończył się pobiciem Becka (wymierzono mu 156 razów). Za to uchybienie Rzewuski został skazany przez sąd do zapłacenia kary w wysokości 30 złotych. W 1836 roku wszedł on nieformalnie do spółki dr Jakuba Enocha, która wystawiła Zakład Wód Mineralnych w Busku (w Akcie Dzierżawnym buskich źródeł mineralnych, przechowywanym w Archiwach Państwowych, brak jest jego nazwiska na tym dokumencie!).

Lista imienna właścicieli domów w Busku, którzy w 1836 roku oferowali pokoje dla kuracjuszy

Lista imienna właścicieli domów, którzy swe mieszkania, łazienki, oraz stajnie i po jakiej cenie dla użytku Publiczności przeznaczać będą. Lista sporządzona w 1836 roku przez Burmistrza Miasta Buska Rucińskiego.

Rys historyczny: O zakładach dobroczynnych

Rys historyczny: O zakładach dobroczynnych:

Zakłady dobroczynne powstały w Królestwie Polskim w większej części ze szczodrobliwości możnych osób i z części fundacji Panujących. Przy powstawianiu takich zakładów nadawane im były przez dobroczyńców ustawy zwane erekcjami. Znajdowały się  w nich formy uposażenia: w gotowiźnie, dochodach z dóbr, gruntów lub innych źródeł. W ustawach tych określana była liczba ludzi mających się utrzymać w zakładzie (ubogich, sierot, starców, chorych i niedołężnych osób. Przed rokiem 1815 zakłady te zwane szpitalami rządziły się przepisami zawartymi również w erekcjach. W przeważającej części dozór nad nimi oraz administracja oddawana była osoba duchownym. Po ustanowieniu w 1815 roku Królestwa Polskiego, Ustawą Konstytucyjną zarząd nad instytucjami dobroczynnymi powierzony został Komisji Rządowej Spraw Wewnętrznych i Policji. Według organizacji tej policji  1816 roku, czynności dotyczące instytutów, załatwiane były w Wydziale Policji i Poczt, bez oddzielnego etatu. W celu rozciągnięcia silniejszego dozoru, postanowiono powołać decyzją Księcia Namiestnika z 2 grudnia 1817 nowe organa zarządzające. Powstała Rada Ogólna Dozorcza Szpitali, przy ówczesnej komisji Rządowej Spraw Wewnętrznych, oraz Rady Dozorcze Szczególne Szpitali, przy ówczesnych Komisjach Wojewódzkich. Rada Ogólna Dozorcza Szpitali składała się z 8 członków mianowanych przez Namiestnika Królestwa. Swoje funkcje spełniała bezpłatnie, zajmując się powoływaniem etatów, prowadzeniem rachunków, przyjmowaniem ubogich, chorych, sierot, prowadzeniem rewizji szpitali. Każdego rogu Raga Główna Dozorcza Szpitali musiała składać obszerny raport ze swojej działalności Komisji Rządowej Spraw Wewnętrznych i Policji. Raport ten był podawany do wiadomości publicznej. Rady Dozorcze Szczególne również liczyło 8 członków. Administracja miejscowa szpitali parafialnych dla ubogich w miastach i wsiach, była pod kontrolą Wójtów, Burmistrzów i Proboszczów. Byli oni z prawa kuratorami szpitali parafialnych i ciążyła na nich odpowiedzialność za ich stan finansowy. Kolejna modyfikacją mającą zapewnić lepsza kontrolę nad szpitalami było wprowadzenie 16/28 sierpnia 1832 roku nowej ustawy. W miejsce dawnych Rad Dozorczych: Ogólnych i Szczególnych, ustanowiono Rady Opiekuńcze Instytutów Dobroczynnych, mianowicie: jedna Radę Główną Opiekuńczą przy ówczesnej Komisji Rządowej Spraw Wewnętrznych, Duchownych i Oświecenia Publicznego, i Rady Szczególne Opiekuńcze przy każdym szpitalu, którym zobowiązany został nadzór tych instytutów. Rada Główna Opiekuńcza Składała się z Prezesa mianowanego przez Rząd, z Prezydenta Stołecznego miasta Warszawa, z wyższego duchownego, z Opiekunów prezydujących w Radach Szczególnych Szpitali Warszawskich, z dwóch członków Rady Lekarskiej, z dwóch asesorów prawnego i budowlanego i osób szczególnie zasłużonych. Funkcje w Radzie Głównej Opiekuńczej sprawowano bezpłatnie. Decyzje w radzie podejmowane były większością. Rady Szczególne Opiekuńcze przy każdym  szpitalu składały się: z Opiekuna prezydującego, z trzech obywateli miejscowych osiadłych i z Lekarza Naczelnego szpital.